Σμηνουργία το δώρο της φύσης


 


Η περίοδος της σμηνουργίας είναι μια έντονη και απρόβλεπτη εποχή του χρόνου για τους μελισσοκόμους, καθώς η άνοιξη φτάνει, φέρνοντας μεγαλύτερες ημέρες και θερμότερες θερμοκρασίες. Οι αποικίες είναι πολυάσχολες κατά τη διάρκεια αυτής της περιόδου και πολλοί άνθρωποι μπορεί να απογοητεύονται όταν βλέπουν ένα σμήνος ή παρατηρούν προειδοποιητικές ενδείξεις σμηνουργίας. Δεδομένου ότι η σμηνουργία μπορεί να δώσει την εντύπωση ότι η κυψέλη «διαλύεται» ή ότι κάτι δεν πάει καλά, πολλοί μελισσοκόμοι έχουν εκπαιδευτεί να τη θεωρούν ως κάτι που πρέπει να αποφεύγεται πάση θυσία. Στην εμπορική ή αστική μελισσοκομία, όπου ο χώρος και η ασφάλεια είναι ύψιστης σημασίας, μέθοδοι όπως η διαίρεση ή η μέθοδος Demaree χρησιμοποιούνται συνήθως για να αποτρέψουν τη σμηνουργία των αποικιών.

Αυτό που συχνά ξεχνάμε, ωστόσο, είναι ότι η σμηνουργία δεν αποτελεί ένδειξη αποτυχίας. Στην πραγματικότητα, είναι μια ζωτική, φυσική διαδικασία που δείχνει πόσο υγιής και ζωντανή είναι μια αποικία. Πρέπει να εξετάσουμε τι είναι στην πραγματικότητα η σμηνουργία και τι σημαίνει στη ζωή μιας αποικίας μελισσών, προκειμένου να κατανοήσουμε το γιατί. Στην ουσία, η σμηνουργία είναι ο τρόπος με τον οποίο η αποικία αναπαράγεται και διασφαλίζει την επιβίωσή της. Μια δυνατή αποικία,μια υγιής μάνα βασίλισσα, άφθονο νέκταρ, γύρη και άφθονοι κηφήνες , είναι όλα απαραίτητα για να παράγει η αποικία νέες βασίλισσες. Η αποικία ετοιμάζεται να χωριστεί καθώς αυτές οι βασίλισσες αναπτύσσονται και ωριμάζουν. Αφού οι εργάτριες μέλισσες αρχίσουν να εκτρέφουν μια νέα βασίλισσα, ένα μέρος του μελισσιού , συμπεριλαμβανομένης της παλιάς ή μιας νέας βασίλισσας εγκαταλείπει την κυψέλη για να δημιουργήσει ένα νέο σπίτι στην περιοχή , σχηματίζοντας έναν αφεσμό ο οποίος συχνά κρέμεται σε μια συστάδα κοντά στην κυψέλη σε ένα κλαδί δέντρου η άλλο κατάλληλο στήριγμα.


Είναι σημαντικό να κατανοήσουμε ότι μόλις μια αποικία φτάσει σε ένα συγκεκριμένο μέγεθος και επίπεδο πόρων, συχνά σμηνουργεί. Η ύπαρξη αφεσμών είναι ένα σημάδι ότι οι μέλισσες έχουν αυξήσει με επιτυχία τον πληθυσμό τους και είναι έτοιμες να μετακινηθούν σε νέες περιοχές. Αυτή η διαδικασία περιλαμβάνει την ανθεκτικότητα εκτός από την αναπαραγωγή. Οι αποικίες γίνονται λιγότερο ευάλωτες σε περιβαλλοντικούς παράγοντες στρες, ασθένειες και παράσιτα διασκορπιζόμενοι. Επιπλέον, επειδή κληρονομούν έναν πλούτο γενετικής και επιγενετικής ποικιλομορφίας, οι νέες βασίλισσες που προκύπτουν από αυτή τη διαδικασία είναι συχνά σε καλύτερη θέση να αντιμετωπίσουν τις δυσκολίες.

Σε σχέση με την επιγενετική, νέες επιστημονικές ανακαλύψεις έχουν προσφέρει ενδιαφέρουσες γνώσεις σχετικά με την ανάπτυξη και την προσαρμογή των μελισσών. Οι κληρονομικές τροποποιήσεις στην γονιδιακή έκφραση που δεν συνεπάγονται αλλαγή της υποκείμενης αλληλουχίας DNA αναφέρονται ως επιγενετική. Θεωρήστε την ως μια συλλογή μοριακών διακοπτών, χημικών αλλαγών όπως η μεθυλίωση του DNA, που, σε απόκριση σε περιβαλλοντικά ερεθίσματα, μπορούν να ενεργοποιήσουν ή να απενεργοποιήσουν γονίδια. Ορισμένες μεταβλητές, όπως οι συνθήκες της κυψέλης, η θερμοκρασία, η έκθεση σε παθογόνα και η διατροφή, επηρεάζουν αυτούς τους διακόπτες.

Η επιγενετική είναι ένας βασικός παράγοντας στις μέλισσες, επηρεάζοντας το εάν μια προνύμφη εξελίσσεται σε εργάτρια ή βασίλισσα. Οι προνύμφες που τρέφονται με βασιλικό πολτό, για παράδειγμα, αναπτύσσονται σε βασίλισσες, ενώ εκείνες που τρέφονται με άλλη διατροφή γίνονται εργάτριες. Αυτή η διατροφική παραλλαγή πυροδοτεί επιγενετικές αλλαγές που είτε ενεργοποιούν είτε απενεργοποιούν συγκεκριμένα γονίδια που σχετίζονται με την ανάπτυξη και την αναπαραγωγή. Πέρα από την κάστα,ο τρόπος με τον οποίο οι μέλισσες αντιδρούν σε στρεσογόνους παράγοντες όπως ασθένειες ή φυτοφάρμακα επηρεάζονται όλα από επιγενετικούς μηχανισμούς.



Η επιγενετική λειτουργεί κατά τη διάρκεια της σμηνουργίας, αναδιατάσσοντας τη βιολογική δομή της αποικίας. Ορισμένοι επιγενετικοί δείκτες που μπορούν να βελτιώσουν το ανοσοποιητικό σύστημα της νέας βασίλισσας, την ικανότητα αναπαραγωγής και την ικανότητα προσαρμογής στις περιβαλλοντικές προκλήσεις κληρονομούνται. Αυτές οι αλλαγές προσφέρουν έναν δυναμικό, προσαρμόσιμο τρόπο αντίδρασης στις μεταβαλλόμενες συνθήκες. Δεν είναι μόνιμοι. Αυτό υπονοεί ότι κάθε αποικία, συμπεριλαμβανομένων των νέων βασιλισσών, μπορεί να φέρει ένα είδος βιολογικής «μνήμης» προηγούμενων αποτυχιών και νικών, που τις βοηθά να γίνουν πιο ανθεκτικές με την πάροδο του χρόνου.

Αυτή η μοριακή προσαρμοστικότητα είναι απαραίτητη. Σε περίπτωση απροσδόκητης ξηρασίας ή εισβολής παρασίτων, οι επιγενετικές τροποποιήσεις μπορούν να βοηθήσουν τις μέλισσες να τροποποιήσουν γρήγορα τη φυσιολογία και τη συμπεριφορά τους, και περιστασιακά ακόμη και να μεταδώσουν προσαρμοστικά χαρακτηριστικά στους απογόνους τους. Η φυσική σμηνουργία και η διαίρεση της αποικίας είναι χρήσιμες τακτικές για τη διατήρηση ανθεκτικών πληθυσμών, ιδιαίτερα ενόψει της κλιματικής αλλαγής και των νέων απειλών. Η σμηνουργία είναι επίσης επωφελής για το οικοσύστημα στο σύνολό του. Ένα σμήνος συμβάλλει στην τοπική βιοποικιλότητα επικονιάζοντας τα φυτά στο νέο τους βιότοπο . 

Μια νέα προσέγγιση στην εργασία με τις μέλισσες καθίσταται δυνατή αναγνωρίζοντας την σμηνουργία ως μια ευεργετική, φυσική διαδικασία. Οι μελισσοκόμοι μπορούν να μάθουν να αναγνωρίζουν τα σημάδια, όπως την εμφάνιση του βασιλικού κελιού, και να αναπτύξουν τεχνικές διαχείρισης που υποστηρίζουν τον φυσικό ρυθμό της αποικίας αντί να αντιστέκονται συνεχώς στα ένστικτά τους. Για παράδειγμα, θα αναλάβω δράση για να εγγυηθώ τη σταθερότητα και την ευημερία της αποικίας αν παρατηρήσω ενδείξεις σμηνουργίας να πλησιάζουν στο μελισσοκομείο μου. Αυτό θα μπορούσε να περιλαμβάνει χρονικές διαιρέσεις που ευθυγραμμίζονται με τον φυσικό αναπαραγωγικό κύκλο των μελισσών, προσφέροντας μια κυψέλη πυρήνα όπου η παλιά βασίλισσα θα παραμείνει ως εφεδρική λύση, εως 'οτου το μελίσσι εκθρέψει καινούργια βασίλισσα από τα άφθονα κελιά σμηνουργίας που ήδη υπάρχουν στην κυψέλη.

 
 

Ελεγχόμενες τεχνικές όπως η τεχνητή σμηνουργία με την 'εγκαιρη διαίρεση της κυψέλης μπορούν να αναπαράγουν φυσικές συμπεριφορές προστατεύοντας παράλληλα τους ανθρώπους και την περιουσία τους σε αστικές ή προαστιακές περιοχές όπου η ανεξέλεγκτη σμηνουργία μπορεί να είναι ενοχλητική. Αυτές οι μέθοδοι βοηθούν στη διατήρηση της ισορροπίας μεταξύ του μελισσοκόμου , της κοινότητας και της προώθησης των έμφυτων ενστίκτων των μελισσών. Γνωρίζοντας ότι η σμηνουργία είναι μια φυσιολογική πτυχή της ζωής της αποικίας, μας εμπνέει να χρησιμοποιούμε πιο βιώσιμες τεχνικές μελισσοκομίας. Ο στόχος είναι να συνεργαστούμε *με* τη φύση αντί να είμαστε εναντίον της. Μπορούμε να υποστηρίξουμε καλύτερα τη μακροζωία και την υγεία των μελισσών μας όταν ερμηνεύουμε τη σμηνουργία ως ένδειξη μιας ισχυρής, ακμάζουσας κυψέλης. Η εποχή της σμηνουργίας την άνοιξη είναι ένα, ουσιαστικό στάδιο που αναδεικνύει την αξιοσημείωτη προσαρμοστικότητα των μελισσών. Οι αποικίες γίνονται πιο υγιείς και πιο ανθεκτικές όταν συνδυάζουμε τις τεχνικές διαχείρισής μας με τις έμφυτες συμπεριφορές τους.


Ευαγγελία Μαυρίδου

Δεν επιτρέπεται η αναδημοσίευση του άρθρου (reblogging κτλ), η αναπαραγωγή του (ολική/μερική) χωρίς την άδεια του συντάκτη.Επιτρέπεται η κοινοποίηση του συνδέσμου/link στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης.

 
 
Βιβλιογραφικές αναφορές:

- Herb, B., Shteynberg, D. D., Chittka, L., et al. (2012). Επιγενετική ρύθμιση της γονιδιακής έκφρασης στις μέλισσες. *Επιγενετική & Χρωματίνη*

- Kucharski, R., Maleszka, J., Foret, S., & Maleszka, R. (2008). Διατροφικός έλεγχος της αναπαραγωγικής κατάστασης στις μέλισσες μέσω μεθυλίωσης του DNA. *Science*

- Kouzarides, T. (2007). Τροποποιήσεις χρωματίνης και η λειτουργία τους. *Cell*

- Liu, C., Wu, X., Wang, Q., et al. (2016). Επιγενετική ρύθμιση της ανοσολογικής απόκρισης στις μέλισσες (Apis mellifera). *Βιοχημεία Εντόμων και Μοριακή Βιολογία*

- Rangel, J., & Guzmán-Novoa, E. (2014). Αντιλήψεις και πρακτικές των μελισσοκόμων για τη διαχείριση σμηνών. *Journal of Apicultural Research*

- Rosenkranz, P., Aumeier, P., & Ziegelmann, B. (2010). Βιολογία και έλεγχος του Varroa destructor. *Journal of Invertebrate Pathology*

- Seeley, T. D. (2010). *Δημοκρατία των μελισσών*. Princeton University Press


Σχόλια

Δημοφιλείς αναρτήσεις από αυτό το ιστολόγιο

Ανθεκτικότητα των εντόμων και ο ρόλος της τοπικής προσαρμογής πέρα ​​από τη γενετική

Λαογραφία των Μελισσών: Συμβολισμός, του Μύθος και Πολιτιστική Σημασία

Η Σιωπηλή Απειλή: Πώς τα Μικροπλαστικά Καταστρέφουν τις Αποικίες Μελισσών